
Wonende in de binnenstad van Den Bosch loop ik regelmatig langs evenementen, herdenkingen en acties. Meestal kijk ik even, loop ik verder en gaat mijn dag door. Soms kom ik iets tegen dat me raakt, waardoor ik even stil blijf staan en mijn gedachten de ruimte geef.
Vandaag was dat het herdenkingsprotest van Plant een Olijfboom die op de Markt stond. Terwijl de namen van, zo bleek later Palastijnse, overleden kinderen werden omgeroepen en ik langs de kinderschoenen en foto’s van omgekomen journalisten liep, voelde ik vooral verdriet. Niet omdat ik alle antwoorden heb, maar juist omdat ik ze niet heb.
Normaal spreek ik mij niet uit over het conflict tussen Israël en Palestina. Het is een onderwerp vol geschiedenis, trauma, angst en verlies. Waarin zoveel gebeurd is dat er meerdere kanten aan een verhaal zitten. Toch merkte ik dat deze namen, foto’s en cijfers uit Gaza bij mij onbewust vragen opriepen.
Meer dan 73.000 doden, waarvan meer dan 21.000 kinderen? Namen van babies die jonger dan één jaar waren? Wat hebben voor kwaads gedaan? Een grote aantal omgekomen journalisten en mediamedewerkers? Mensen die hun beroep uitoefenden, probeerden vast te leggen wat er gebeurde en daardoor het leven lieten?

Vragen popten in mijn hoofd op. Hoe ver mag de strijd tegen terrorisme gaan? Natuurlijk in een oorlog vallen er slachtoffers, aan beide kanten en onder diegene die er weinig mee te maken hebben. Maar toch, kunnen zulke aantallen slachtoffers nog worden gezien als een aanvaardbare prijs voor veiligheid? Wanneer spreek je nog over het bestrijden van terroristen? Wanneer raakt een hele bevolking verstrikt in het geweld?
Ik pretendeer niet de antwoorden te kennen. Ik weet ook dat er aan beide kanten slachtoffers zijn gevallen en dat achter dit conflict generaties van pijn, angst en verdriet schuilgaan. Maar ik weet wel dat achter ieder getal een mens zit. Een kind, een ouder, een journalist, een hulpverlener, een leven dat nooit meer verdergaat!
Misschien hoeven we niet altijd direct een kant te kiezen om onze menselijkheid te behouden. Soms is stilstaan, geraakt worden en moeilijke vragen durven stellen al een begin. Wat mij uiteindelijk het meest bijbleef? Aan het einde van de middag, terwijl de namen nog werden voorgelezen, begonnen vrijwilligers de kinderschoenen op te ruimen. Het voelde alsof met iedere schoen die werd weggehaald ook een naam uit de ruimte verdween. Alsof de herinnering langzaam werd ingepakt en meegenomen. De oneindigheid en voor mensen, die geen familie zijn, de vergetelheid in.
Misschien is dat precies waarom zulke herdenkingen bestaan. Om mensen die voor velen slechts een getal zijn geworden, voor even weer een naam, een gezicht en een verhaal te geven. Want achter iedere naam schuilt iemand die werd gemist. Een kind dat nooit meer thuiskomt. Een leven dat nooit verder mocht gaan. Wat soms al stopte voordat het goed en wel kon beginnen. Waarom telde dat leven minder? Dat is misschien wel de vraag die bij mij blijft hangen.
Niet wie er gelijk heeft. Maar hoe we, te midden van alle verdeeldheid, blijven zien dat ieder menselijk leven telt.
-XOXO- 🕊️
